Wednesday, Nov 22nd

Last update:04:21:48 AM GMT

Headlines:
You are here:
 

OZELLIKLERI

E-posta Yazdır PDF

Aile Hekimligi disiplininin, birinci basamak hekimligi olmasi nedeniyle kendine ozgu ozellikleri vardir ve bunlar soyle siralanabilir;

 

?Normal olarak saglik sistemiyle ilk tibbi temas noktasini olusturur; hizmet almak isteyenlere acik ve sinirsiz bir giris saglar; yas, cinsiyet yada kisinin baska herhangi bir ozelligine bakmaksizin tum saglik sorunlariyla ilgilenir. "Normal olarak" deyimi, major travma gibi bazi durumlarda ilk temas noktasi olmayabilecegini belirtmek icin kullanilmaktadir. Bununla birlikte aile hekimligi baska bircok durumda ilk temas noktasi olmalidir. Kisilerin aile hekimlerine ulasmasinda hicbir engel bulunmamali ve aile hekimleri genc yada yasli, kadin yada erkek tum hastalarla ve onlarin tum saglik sorunlariyla ilgilenmelidir. Genel pratisyenlik temel ve birinci kaynaktir.

?Saglik kaynaklarinin etkili kullanimini saglar. Bunu bireylere sunulan bakimi koordine ederek, birinci basamakta diger saglik calisanlariyla birlikte calisarak ve gerektiginde hasta adina ustlendigi savunmanlik goreviyle diger uzmanlarin sundugu hizmetlerle temasi yoneterek yapar.Bu esgudum saglama rolu, nitelikli birinci basamak saglik hizmetlerinin anahtar ozelliklerinden biri olan ve hastalarin ozel sorunlari icin en uygun saglik calisanini gormelerini saglayan verimliligi (maliyet-etkin olma) olusturur. Farkli hizmet sunucularinin sentezi, bilginin uygun dagitimi ve tedavi duzenlemeleri, esgudum biriminin varligina baglidir.

?Bireye, ailesine ve topluma yonelik kisi-merkezli bir yaklasim gelistirir.Aile hekimligi, kisisel olmayan patoloji ya da "olgularla" degil, insanlarla ve onlarin yasadiklari ortamlarda olusan sorunlariyla ilgilenir. Surecin baslama noktasi hastadir. Hastanin kendi rahatsizligina nasil yaklastigini ve onunla nasil basa ciktigini anlamak, hastalik surecinin bizzat kendisiyle ugrasmak kadar onemlidir. Ortak payda inanislari, korkulari, beklentileri ve gereksinimleri olan kisidir.

Kendine ozgu bir hastayla gorusme sureci vardir. Bu surec etkili bir iletisimle doktor ve hasta arasinda zaman icinde gelisen bir iliski kurulmasini saglar.

?Aile Hekimligi hastaligin sadece belirli bir evresiyle sinirli degildir ve kisilerin saglikli donemleri de dahil olmak uzere tum yasantilarini kapsar. Yani, kisiye gerek saglikli iken gerekse hastaliginda surekli hizmet sunan bir uygulamadir. Doktor hastasiyla ne kadar uzun sure birlikte olabilirse, organik hastaliklarin belirti ve bulgularini saptamasi ve bunlari fonksiyonel sorunlardan ayirmasi o kadar kolaylasacaktir. Duygusal ve sosyal catismalardan kaynaklanan sorunlar en iyi birey, ailesi ve sosyal gecmisi hakkinda siki bilgilenmis bir doktor tarafindan cozulebilir. Bu bilgiler sadece hastanin davranis paternleri ve degisen sikinti durumlarina tepkilerin uzun sure gozlenmesiyle elde edilen delillerden saglanabilir. Bu bakis tarzi ozellikle cocuklarin potansiyellerine tumden erismelerine yardimci olma olanagi verir.

?Toplumdaki rahatsizliklarin prevalans ve insidansinin belirleyici oldugu ozgun bir karar verme sureci vardir. Problemler, toplum ortaminda calisan aile hekimlerine, ikinci basamakta oldugundan cok farkli bir sekilde sunulur. Hicbir on eleme olmadigi icin rahatsizliklarin prevalans ve insidansi hastane ortamindan farklidir ve ciddi hastaliklar birinci basamakta hastanede oldugundan daha az siklikla gorulur. Bu ise hastalara ve icinde yasadiklari topluma iliskin bilgilerin kullanildigi ve olasiliga dayali ozgun bir karar verme sureci gerektirir.

?Gelisiminin erken evresinde henuz ayrimlasmamis bir sekilde ortaya cikan ve ivedi girisim gerektirebilen rahatsizliklari yonetir. Hastasini sahsen taniyan bir doktor, sadece epizodik bakim veren doktordan daha insancil ve kisisel bakim verdigi gibi bunu daha ekonomik olarak da yapar. Sorunlarin dogasini daha hizli ve etkili degerlendirir. Olasi tanilari ayit edebilmek icin pahali laboratuar ve radyolojik yontemlere daha az ihtiyac duyar. Hastalar sorunlarina kendileri tani koyup gidecekleri uzmanlari kendileri secerse maliyet ve israf katlanir. En etkin ve cost-effektif sistem, sorunlara en mantikli ve ekonomik yaklasimi secen tek bir doktorun oldugudur bir sistemdir.

Aile Hekimligi hizmetlerine cok az bir gecikme ile cok kolay ulasilabilir. Bu ulasilabilirlik hem cografi hem de kulturel anlamda saglanirken mali sorunlardan etkilenmemelidir.

?Aile Hekimligi'nde sorunlar aile ve kisinin sosyal oruntusu baglaminda ele alinir.

?Kisiler Aile Hekimleri ile tamamen gizlilik icinde gorusmeyi ve kendilerine ait tum bilgilerin sakli kalmasini bekler.

?Hastalar pek cok doktor tarafindan ayri ayri gorulur. Hic birisi sorumlulugu tamamen ustlenmez,ancak kendi ile ilgili bolumle ilgilenir. Onemli kararlar verilir ancak kimse bundan kendini sorumlu hissetmez. Bu hastanin fizik durumunu, mizacini anlayan ve gunluk yasaminin ayrintilarini bilen bir hekime ihtiyaci vardir. Bu da ancak aile hekimidir.